Ömrünü Tamamlamış Araçlar (ÖTA) ve çevreci yaklaşım

Avrupa Birliği’nden ülkemize uyarlanan ÖTA Yönetmeliği ve uygulamalarına baktığımızda bunun vergi sistemi ve teşviklerle sağlandığını görmekteyiz. Bir aracın ilk satışından hurdaya çıkarılmasına kadar çevre ön planda tutulmakta ve tüm düzenlemeler buna göre şekillendirilmektedir. Örneğin sıfır araç satışında en düşük vergi oranı çevreyi en az kirleten araçlar üzerinden alınmakta, araç çevreyi ne kadar çok kirletiyor ne kadar çok emisyon üretiyorsa vergisi o oranda artmaktadır.
Hatta günümüzde Euro 6’yı sağlayan araçları satın alan kişilere ek primler ödenmektedir. Halbuki ülkemizde ne yazık ki en yüksek vergi sıfır araç satışı üzerinden alınmaktadır. Mevcut ÖTV sisteminde emisyonlarla ilgili herhangi bir kriter de mevcut değildir.
Avrupa Birliği’nde çevre açısından önemli başka bir husus da araçların yıllık muayeneleri sırasında gözetilmektedir. Araçların sağlamaları istenilen kriterler yüksek konumlandırılmış, böylece eskiyen araçların bunları sağlamaları zorlaştırılmıştır. Başka bir deyişle eskiyen aracın bakım maliyeti artmaktadır. Böylece araç sahibi ister istemez yeni teknolojiler ile üretilen sıfır ve çevreye dost araçlara yönelmekte ve çevrim bu şekilde kendiliğinden tamamlanmaktadır. Araçlar hurdaya çıktıkça bunların geri dönüşümü de sağlanmaktadır.
Kaynak: ODD Teknik Komite Başkanı Binnaz Kunaç’ın “Ömrünü Tamamlamış Araçlar Yönetmeliği (2000/53/AT)” (Kasım-Aralık 2010) üzerine yazdığı yazıdan derlenmiştir

Dr. Abdullah DEMİR

1973 yılında Trabzon’da doğdu. İlk, orta ve liseyi Trabzon’da tamamladı. 1992 yılında Marmara Üniversitesi Teknik Eğitim Fakültesi Makine Eğitimi Bölümünü kazandı. 1996 yılında Otomotiv Öğretmeni olarak mezun oldu. 1999 yılında yüksek lisansını tamamladı. 1997-2000 yılları arasında Marmara Üniversitesinde Araştırma Görevlisi olarak çalıştı. 2009 yılında Kocaeli Üniversitesi Fen Bilimleri Enstitüsünde “Fren Disklerine Uygulanan Kaplamaların Frenleme Performansına Etkisinin Deneysel İncelenmesi” konulu tez çalışmasıyla doktor oldu. Demir, İBB - İstanbul Otopark İşletmeleri (İSPARK) AŞ’de sırasıyla, Teknik İşler Şefi, İşletmeler Müdürü, Etüt Plan ve Proje Müdürü, Etüt ve Planlama Müdürü olarak çalıştı. 2011 yılında Marmara Üniversitesi Teknoloji Fakültesi Makine Mühendisliği Bölümü’nde Yardımcı Doçent olarak göreve başladı. Başta otomotiv olmak üzere, güç aktarma organları, alternatif yakıtlar, ulaşım ve otopark yönetimi alanlarında ulusal ve uluslararası dergilerde, kongre ve sempozyumlarda yayımlanmış makale çalışmaları bulunmaktadır. Ayrıca “Güç Aktarma Organları”, “Otopark Uygulamalarında Teknoloji, Çevre ve Emniyet Faktörleri”, 40 bin kelimelik “Otomotiv ve Temel Teknik Bilimler Sözlüğü”, 11 bin kelimelik “Sistem Sistem Otomotiv Teknik Terimler ve Terminolojiler Sözlüğü”, 2500 kelimelik “Otopark Endüstrisi Sözlüğü” gibi yayınları da bulunmaktadır. www.otoguncel.com web sitesinin editörlüklerini yürüten ve wushu spor dalında uluslararası hakem olan Demir, evli ve iki çocuk babasıdır.