Aracın yaşı atmosfere atılan kirleticilerin oranını artırır mı?

Yeni kullanıma girmiş veya revizyon görmüş taşıtlarda sürtünme kayıpları, bazı hareket eden parçalardaki tolerans ve alışma durumlarından dolayı yüksek olabilir. Piston-silindir toleransları oldukça önemlidir. Alışma süresince, aşınma düzenli olarak artar. Mevcut taşıtlarda tam alışma için taşıtın 20.000 km kullanılması gerekebilir. Yeni bir taşıtın yakıt tüketimi % 10 kadar daha fazla olabilmektedir. Başlıca motor ve aktarma organları elemanlarının, az aşınma ve uzun süreli dayanıklılık özelliklerine zarar vermeden, daha hızlı alıştırılması yöntemleri geliştirmeye açıktır.
Araç yaşı, kirleticiler üzerinde oldukça önemli etkilere sahiptir. Aracın yaşının büyümesi ile egzoz emisyonlarında artış olur. Ayrıca aracın yaşının artması demek teknolojisinin de demode olması demektir. Motor bakım ve onanırımın yeterince yapılmaması ise karbon monoksit ve hidrokarbon emisyonlarında % 25-50 oranında artışa neden olmaktadır.
Sonuç olarak; aracın km’si arttıkça ve yaşı büyüdükçe tüketeceği yakıt miktarı ve egzozdan atacağı kirletici miktarı artar. Aynı model sıfır yaşındaki bir araç, 5 yaşındaki bir araca göre atmosfere yaklaşık % 30 daha fazla kirletici atar. Ayrıca daha fazla yakıt tüketir.

Egzoz gazları ile atmosferin ısınması arasında nasıl bir ilişki vardır?

Teorik olarak benzinli bir motorda tam bir yanma sağlandığında egzozdan çıkan zararlı maddeler azalmaktadır. İdeal yanma ortamında açığa yalnızca CO2 (karbondioksit) ve H2O (su) çıkmaktadır. Her iki maddede toksik açıdan zehirli değildir. Küresel ısınma yani sera etkisi dediğimiz olay atmosferin ısınmasıdır. Karbondioksit, sera etkisine (greenhouse effect) sahip bir gazdır. Fosil yakıtların kullanılmasıyla meydana gelen karbondioksit gazının teknik olarak ortadan kaldırılması imkansız olduğundan tek çıkar yol azaltılmasıdır. Geçen sayılarımızda belirttiğimiz gibi özellikle dizel motorlardan kaynaklanan isin (soot) de sera etkisi bulunmaktadır. İs, kar ve buz güneş ışığının yansımasına engel oluşturarak, küresel ısınmanın dörtte birine neden olmaktadır. Aralarında tuzlar ve tozun da bulunduğu karbon parçacıklarından oluşan isin en büyük kaynağı olarak ta, gelişmiş ülkelerde yaygın olarak kullanılan dizel motorlar gösterilmektedir.

Atmosfer ısınıyor mu? Sorunuza bilimsel çevrelerde tezler ve antitezler ileri sürülerek cevaplar verilmektedir. Ben bunlara değinmek yerine şunu belirtmenin çok daha sağlıklı olduğunu düşünüyorum. İnsanoğlu kendi eliyle dünyanın ekolojik dengesini bozmakta ve bozmaya da devam etmektedir. Bu durum; iklim koşullarının değişmesine, asit yağmurlarına, aşırı sıcak ve aşırı soğuk koşulların gelişmesine ve rijit sıcaklık çalkalanmalarına neden olmaktadır.